Meşhur Yalancılar

İbnu Arrak (963/155) muhtelif tabakat kitaplarına başvurarak hadis uydurucusu, yalancı ve hadis hırsızı olarak anınan 1790 kişiyi Tenzihu’ş-Şeriati’l-Merfua ani’l-Ahbari’ş-Şeniati’l-Mevzua adlı eserinde alfabetik olarak zikreder.

 Ölümü

119/737 Beyan ibnu Sem'an en-Nehdi

100/718 tarihlerinden sonra ortaya çıktı. Hz.Ali’nin, sonra Muhammed el-Hanefiyye (ö.81/ 700) ün sonra da kendisinin ilahlığını iddia ettiği için idam edildi.[17]

120/737 Mugire ibnu Sa'd el-Beceli

Daha sonra Peygamberliğini iddia ettiği için öldürüldü.[18]

146/763 Ebu’n-Nadr Muhammed ibnu es-Saib ibnu Bişr el-Kelbî [19]

Sebei olup Hz.Ali’nin ölmediğine ve tekrar dünyaya döneceğine inanıp bunu yaydı.[20]

146/763 İbnu Ebi Halid

Süleyman ibnu Harb (224/838) O’nun ölmek üzereyken 400 hadis uydurduğunu ağlayarak itiaf etmesine şahid olur.[21]

80[22]-150 (699-767) Mukâtil ibnu Süleymân ibnu Beşîr el-Ezdî el-Horâsanî el-Belhî [23]

Nesei ( 303/912) O’nu Horasan’daki yalancılardan sayar. Halife Mehdi’nin söylediğine göre Mukatil ona, istediği takdirde saltanatını takviye edecek hadisler uydurmaya hazır olduğunu bildirir.Mehdi reddeder.[24]

160/776 Abdulkerim ibnu Ebi’l-Avca'

Öldürülmek üzere yakalandığı zaman, helali haram ve haramı da helal gösteren 4000 hadis uydurduğunu söyler.[25]

184/800 İbrahim ibnu Ebi Yahya

Nesei O’nu Medine yalancıları arasında sayar. Kaderi, Cehmi ve Rafızi olarak bilinen bu yalancının hadisleri muhaddislerce reddedilmiştir. [26]

2.asır Ahmed ibnu Abdillah ibnu Halid el-Cubari

Yalancılığı darbı mesel olmuştur. Uydurduğu binlerce hadisi, hadis imamlarına nisbet etti. İbnu Hibban (354/965) ondan deccallerden bir deccal diye söz eder.[27]

2.asır Muhammed ibnu Sa'd eş-Şami

Nesei O’nu Şam yalancıları arasında sayar. Zındıklığı sebebiyle asılarak öldürüldü.[28]

2.asır Muhammed ibnu Ziyad el-Yeşkuri

Bütün hadis tenkitcileri tarafından yalancı olarak damgalandı.[29]

2.asır Yağnem ibnu Salim ibnu Kanber

Hz. Enes’i çeşitli şekillerde istaismar eden yalancılardan biri. Hz. Ali’nin kölesidir. Uydurduğu hadisleri Hz.Enes’den işittiğini söyleyerek üst üste yalan söyler.[30]

2.asır Nasr ibnu Tarif

Hastalandığı sıralarda ziyaretçilerine hadis uydurduğunu üzülerek itiraf eden bu adam iyileştikten sonra yalancılığına kaldığı yerden devam eder.[31]

200/815 Vehb ibnu Vehb el-Kadi

Halife mehdi zamanında (158-169/775-785) çeşitli şehirlerde Kadılık yaptı. hadis münekkidleri ‘bu ümmetin yalancısı Ebu’l-Bahteri’dir’, ‘O, insanların en yalancısıdır’ der. Geceleri hadis uydurmakla meşgul oldu. Yahya ibnu Main’in (233) ‘yalan söylüyorsun ey Allah’ın düşmanı’ diye hakaret ettikten sonra emniyet memurlarına ‘yakalayın şunu’ diye bağırdığı bir sahtekar.[32]

200/815 Ebu Hudbe İbrahim ibnu Hudbe el-Farisi

Ali ibnu Sabit (3.asır), düğünlerde içip oynayan bu uydurmacı hakkında, ‘o benim şu eşeğimden de adi bir yalancıdır’ der.[33]

207/822 Muhammed ibnu Ömer Vakıdı [34]

Nesei O’nu Bağdat yalancıları arasında sayar. Bağdat Kadılığı yaptı. Kuvvetli bir hafızası vardı. Muhaddisler rivayetlerine güvenilemetecğinde ittifak ederler.[35]

220/835 Hiraş ibnu Abdillah

Enes’in kölesi olduğunu söyleyerek ondan duyduğunu iddia ettiği uydurmaları rivayet etti.[36]

225/839 Muhammed ibnu Ukaşe el-Kirmani

10.0 den fazla hadis uydurduğu söylenen 3 yalancıdan biridir. [37]

235/849 İbnu Şeybe’nin rastladığı ihtiyar.

Kabe’yi tavaf ederken ağlayarak istiğfar eden bir ihtiayara rastlamış, ona niçin ağladığını sorduğunda, ‘Rasulullah’a karşı yalan söyleyerek 50 hadis uydurdum, onları halk arasında yaydım, şimdi ne yapacağım’ cevabını almıştır.[38]

240 sonrası Dinar Ebu Mikyes el-Habeşi

240 civarında Enes ibnu Malik (93/711) hizmetcisi olduğunu iddia ederek uydurduğu sözleri ona nisbetle yaydı.[39]

250/864 Me’mun ibnu Ahmed el-Herevi

Mezhebini takviye amaçlı uydurmalarından bahsedilir. Bunları sika ravilerin rivayeti gibi gösterir. Hakkında şöyle denir: ‘Böylesi adam Allah’ın da, Rasulullah’ın da, müslümanların da lanetine müstehaktır.’[40]

Meysere ibnu Abdirabbih

Kur’an’ın faziletine dair uzunca bir hadisi uydurmakla kalmamış, muhtelid konulara dadanmıştır. Kazvin’in faziletine dair 40 hadis imal ederek, bunlardan sevap bekler.[41]

3.asır İshak ibnu Necih el-Malati

Yahya ibnu Main’in (233/847) ‘ Allah düşmanı pis ahlaksız’ sözleriyle tanıttığı, İbnu Hanbel’in (241/855) ‘ o insanların en yalancılarındandır’ ddeiği biri.[42]

3.asır Süleyman ibnu Amr en-Nahai

Ebu Davud diye meşhurdur. İbnu Rahuye (238/852) ‘dünyada ondan daha yalancısını bilmiyorum’ der. Zahiren abid ve zahid olarak tanınır. Tergib-terhib konusunda özellikle.[43]

3.asır Asmai’ (216/831) nin bir bedeviye niçin hadis uydurduğunu sorduğu zaman şu cevabı alır: ‘Onu sen de bir defa tatsaydın, zevkini unutamazdın’[44]

3.asır Mualla ibu Andirrahman el-Vasıti

Ölüm döşeğinde iken, etrafındakilerden birinin ‘Allah’tan af dilemeyecek misin?’ şeklindeki sorusuna verdiği cevap:’Allah’ın beni affedeceğini umarım, çünkü ven Ali hakkında 90 (veya 70) hadis uydurdum.’[45]

Muhammed ibnu Kasım et-Taykani

İbnu Hibban (354/965) in ifadesiyle, kitaplara dahi alınması doğru olmayan sözleri rivayet etti.[46]